Fragments of Huib Hoste_ Modernism in IJzerwinkel | Machine – Architecture | Self-Portrait

DE ROEPING DER MODERNE ARCHITECTUUR. HUIB HOSTE 1918

Deze tekst werd in 1918 geschreven door de architect Huib Hoste. In de begindagen van het modernisme waardeerde hij de rationaliteit en zuiverheid van de “machine” en stelde dat dit het grote voordeel bood dat alle “overtolligheden” uit de architectuur werden geëlimineerd.

Hier trok hij echter een cruciale grens. Voor Hoste was de machine louter een “prachtig middel”, dat strikt onderscheiden moest worden van het “handwerk”. Hij waarschuwde dat het een volkomen vergissing zou zijn om de machine zelf als het “doel” van de architectuur voor te stellen.

Hoewel men de machine als een superieur middel beheerst, moet het uiteindelijke te bereiken “doel” het “architectuurwerk” zelf zijn—als de belichaming van menselijk handelen. In deze korte passage liggen zijn scherpe inzicht en hoge morele integriteit verankerd.

Achtergrond: De uniciteit van Huib Hoste en architectuur als “Roeping”

In 1918 kwam er een einde aan de Eerste Wereldoorlog, de eerste totale oorlog die de mensheid ooit had gekend. Geconfronteerd met de dringende taak van de naoorlogse wederopbouw, zag de Europese architectuurwereld een nieuw licht van orde in het concept van de “machine”, dat de productie-efficiëntie maximaliseerde. Hoewel veel architecten tussen 1918 en het begin van de jaren 1920 gefascineerd waren door het concept van de machine, zijn teksten die, zoals die van Hoste, een duidelijk onderscheid maken tussen “middel en doel” historisch gezien uiterst zeldzaam.

• Le Corbusier: Verklaarde in Vers une architecture (1923): “Een huis is een machine om in te wonen” (Une maison est une machine-à-habiter). Hij verheerlijkte de functionele schoonheid van de machine en bevorderde de verspreiding van rationele ruimte door industriële standaardisatie.
• Walter Gropius: Introduceerde in 1923 bij het Bauhaus in Weimar de slogan “Kunst en techniek – een nieuwe eenheid” (Kunst und Technik – eine neue Einheit), waarmee hij industrialisatie definieerde als de esthetische en educatieve norm van een nieuw tijdperk.

[Het eenzame onderscheid van Hoste: Architectuur als DE ROEPING]
Huib Hoste, die als Belgisch vluchteling in Nederland verbleef, publiceerde in 1918 DE ROEPING DER MODERNE ARCHITECTUUR in het tijdschrift De Stijl, onder redactie van Theo van Doesburg.

Het is uiterst suggestief dat Hoste, een vroom katholiek, de term “DE ROEPING” (een goddelijke roeping) gebruikte binnen de context van het avant-gardistische De Stijl, waar religieuze tegenstellingen bestonden. Hij zag de naoorlogse wederopbouw niet louter als een technische uitdaging, maar als een “heilige missie” van de architect.

Hoewel hij de puurheid van de machine erkende, hield hij deze op het niveau van het “middel” (Middel). Hij verklaarde onverzettelijk dat het uiteindelijke “doel” (Doel) het “architectuurwerk” (architectuurwerken) zelf moest zijn—als de belichaming van menselijk handelen. Dit was een uiting van zijn scherpe inzicht, geworteld in zijn geloof, en zijn hoge morele integriteit om de menselijke waardigheid te beschermen tegen de toenmalige mainstream, die de machine als doel (icoon) begon te verheerlijken.

Projectconcept: Zelfrepresentatie door Exhibition in movement_ “am.”

Titel van het werk: De machine als middel, de architectuur als doel Zelfportret door waarneming in beweging (am.)

De kern van het project: Dit project is een poging van het in 1920 door Hoste gebouwde monument om voor zichzelf een “zelfportret” vast te leggen. Dit gaat verder dan een loutere tentoonstelling van fotografische werken; het maakt deel uit van “Exhibition in movement”, waarbij het architecturaal erfgoed zelfstandig waarde creëert en zijn bestaan verbindt met de toekomst.

Zelfportret door “am.”: “am.” staat voor “Architecture-made” (door de architectuur zelf) en is het merkteken van de expressie die dit erfgoed vanuit zijn eigen boodschap voortbrengt. Hoewel Studiokoboke technische ondersteuning biedt bij de getoonde foto’s, is de auteur “am.”, oftewel het gebouw zelf.

Dit zelfportret maakt gebruik van de digitale camera als een moderne “machine (middel)” om de “dynamische waarneming” te vangen die de ruimtes van de architectuur vult. De “onscherpte” en “overlappingen” die het menselijk brein wegfiltert bij oogbewegingen, worden hier ontwikkeld als herinneringen aan het licht dat dit gebouw honderd jaar lang heeft geabsorbeerd en getransformeerd, en als de sporen van de blikken van de mensen die het hebben bezocht.

Voortzetting van de filosofie van Hoste: De gedachte die Hoste in 1918 verkondigde — dat “architectuurwerken geen machines mogen zijn; de machine is een middel, de architectuur is een doel” — vormt via dit zelfportret van “am.” een dialoog die verbinding maakt met het heden.

DE ROEPING DER MODERNE ARCHITECTUUR. HUIB HOSTE 1918

このテキストは、1918年に建築家 Huib Hoste（ホイブ・ホステ）によって執筆されました。モダニズム建築の黎明期において、彼は「機械」が持つ合理性や純粋性を高く評価し、それが建築に「余剰の排除」という大きな利点をもたらすと説きました。

しかし、ここで彼は重要な一線を画しています。Hoste にとって、機械とはあくまで「手仕事（Handwerk）」と区別されるべき「素晴らしい手段（Middel）」であり、それ自体を建築の「目的（Doel）」へとすり替えることは、完全なる誤りであると警鐘を鳴らしています。

機械という優れた手段を使いこなしながらも、最終的に到達すべき「目的」は、あくまで人間的な営みの結実である「建築作品（architectuurwerken）」そのものでなければならない。この短い一節には、彼の鋭い洞察と高い倫理観が刻まれています。

背景：Huib Hoste の特異性と「召命」としての建築

［時代との対峙：機械という概念への熱狂と社会復興の使命］
1918年、人類史上初の総力戦となった第一次世界大戦が終結しました。戦後の社会復興という喫緊の課題に対し、ヨーロッパの建築界は、生産効率を最大化する「機械（マシン）」という概念に新たな秩序の光を見出していました。1918年〜1920年代初頭、多くの建築家が「機械」という概念に囚われていましたが、Hosteのように「手段と目的」を明確に峻別しているテキストは、歴史的に見て極めて稀有な存在です。

• ル・コルビュジエ： 『建築をめざして』（Vers une architecture, 1923年）において、「住宅は住むための機械である（Une maison est une machine-à-habiter）」と宣言。機械の機能美を神格化し、工業的規格化による合理的空間の普及を推進しました。
• ヴァルター・グロピウス： 1923年のバウハウス・デッサウにおいて「芸術と技術、新たな統一（Kunst und Technik – eine neue Einheit）」を掲げ、工業化を新たな時代の美学的・教育的規範として定義しました。

［Hoste の孤独な峻別：DE ROEPING（召命）としての建築観］
ベルギーからオランダへ疎開中であった Huib Hoste は、1918年、テオ・ファン・ドゥースブルフ率いる De Stijl 誌上で『近代建築の使命（DE ROEPING DER MODERNE ARCHITECTUUR）』を発表しました。

敬虔なカトリック教徒であった Hoste が、宗教的対立のあった前衛的な De Stijl の文脈において「DE ROEPING（召命、神からの呼びかけ）」という言葉を用いた点は極めて示唆的です。戦後の荒廃からの復興という社会的事務（ミッション）を、彼は単なる技術的課題としてではなく、建築家としての「聖なる使命」として受け止めていました。

彼は機械の純粋性を認めながらも、それを「手段（Middel）」という階層に留めました。最終的な「目的（Doel）」は、あくまで人間的な営みの結実である「建築作品（architectuurwerken）」そのものに置かれるべきだと断言したのです。これは、機械を目的（アイコン）化し始めた当時の主流派に対する、彼の信仰心に裏打ちされた鋭い洞察と、人間性の尊厳を守ろうとする高い倫理観の表れでした。

【プロジェクトコンセプト：Exhibition in movement_ “am.” による自己表象】

作品名： De machine als middel, de architectuur als doel Zelfportret door waarneming in beweging (am.)

プロジェクトの核心： 本プロジェクトは、1920年築のHoste建築が自らのために「セルフポートレート（自己肖像）」を記録する試みです。これは、単なる写真作品の展示に留まらず、遺産建築が自立して価値を創出し、その存在を未来へと繋ぐ「Exhibition in movement」の一環として位置づけられます。

「am.」によるセルフポートレート： 「am.」とは、”Architecture-made”（建築自身による）を意味し、この遺産が自らのメッセージをもって生み出す表現のサインです。今回展示される写真は、Studiokobokeが技術的なサポートを行うものの、その真の作者は「am.」、すなわち建物そのものです。

このセルフポートレートは、デジタルカメラという現代の「機械（手段）」を用いて、建築自身の空間に満ちる「動的な知覚」を捉えたものです。人間が視線を動かす際に脳が切り捨てる「ブレ」や「重なり」は、この建築が100年間に渡り吸収し、変容させてきた光の記憶、そして訪れる人々の眼差しの軌跡として現像されます。

Hosteの哲学の継承： Hosteが1918年に「建築作品は機械であってはならない。機械は手段であり、建築は目的である」と説いたその思想は、この「am.」のセルフポートレートによって現代につながる対話です。

DE ROEPING DER MODERNE ARCHITECTUUR. HUIB HOSTE 1918

Ce texte a été écrit en 1918 par l’architecte Huib Hoste. À l’aube du modernisme, il appréciait la rationalité et la pureté de la « machine », affirmant qu’elle offrait l’avantage majeur d’éliminer toute « superfluité » dans l’architecture.

Cependant, il trace ici une limite cruciale. Pour Hoste, la machine n’est qu’un « magnifique moyen », qui doit être clairement distingué du « travail manuel ». Il avertit que ce serait une erreur totale de substituer la machine elle-même au « but » (la fin) de l’architecture.

Tout en maîtrisant la machine comme un moyen supérieur, le « but » ultime à atteindre doit demeurer « l’œuvre architecturale » elle-même, en tant qu’aboutissement de l’activité humaine. Ce court passage témoigne de sa perspicacité fulgurante et de sa haute exigence éthique.

Contexte : La singularité de Huib Hoste et l’architecture comme « Vocation » (DE ROEPING)

En 1918 s’achevait la Première Guerre mondiale, le premier conflit total de l’histoire de l’humanité. Face à l’urgence de la reconstruction sociale, le monde de l’architecture européenne voyait dans le concept de la « machine » une nouvelle lumière d’ordre capable de maximiser l’efficacité de la production. Si de nombreux architectes étaient captivés par le concept de machine entre 1918 et le début des années 1920, les textes qui, comme celui de Hoste, distinguent clairement le « moyen » de la « fin » sont historiquement extrêmement rares.

• Le Corbusier : Dans Vers une architecture (1923), il déclare : « Une maison est une machine-à-habiter ». Il a divinisé la beauté fonctionnelle de la machine et promu la diffusion d’espaces rationnels par la standardisation industrielle.
• Walter Gropius : En 1923, au Bauhaus de Weimar, il lance le slogan « Art et technique – une nouvelle unité » (Kunst und Technik – eine neue Einheit), définissant l’industrialisation comme la norme esthétique et éducative d’une ère nouvelle.

[La distinction solitaire de Hoste : La vision architecturale comme DE ROEPING (Vocation)] Huib Hoste, alors réfugié belge aux Pays-Bas, publie en 1918 DE ROEPING DER MODERNE ARCHITECTUUR (La Vocation de l’Architecture Moderne) dans la revue De Stijl, dirigée par Theo van Doesburg.

Le fait que Hoste, catholique fervent, ait utilisé le terme « DE ROEPING » (vocation, appel divin) dans le contexte de l’avant-garde De Stijl, marquée par des oppositions religieuses, est extrêmement révélateur. Il considérait la reconstruction d’après-guerre non pas comme un simple défi technique, mais comme une « mission sacrée » incombant à l’architecte.

Tout en reconnaissant la pureté de la machine, il l’a maintenue au rang de « moyen » (Middel). Il affirmait que le « but » ultime (Doel) devait demeurer « l’œuvre architecturale » (architectuurwerken) elle-même, en tant qu’aboutissement de l’activité humaine. C’était l’expression d’une perspicacité fulgurante ancrée dans sa foi et d’une haute exigence éthique visant à protéger la dignité humaine face au courant dominant de l’époque, qui commençait à transformer la machine en but (icône).

Concept du projet : Auto-représentation par Exhibition in movement_ « am. »

Titre de l’œuvre : La machine comme moyen, l’architecture comme fin Autoportrait par la perception en mouvement (am.)

Le cœur du projet : Ce projet est une tentative de l’édifice construit par Hoste en 1920 d’enregistrer pour lui-même un « autoportrait ». Il ne s’agit pas d’une simple exposition de photographies, mais d’une initiative s’inscrivant dans « Exhibition in movement », où le patrimoine architectural génère de la valeur de manière autonome pour assurer sa pérennité.

Autoportrait par « am. » : « am. » signifie « Architecture-made » (fait par l’architecture) ; c’est le signe d’une expression produite par ce patrimoine porteur de son propre message. Bien que Studiokoboke apporte un soutien technique, l’auteur des photographies exposées est « am. », c’est-à-dire le bâtiment lui-même.

Cet autoportrait utilise l’appareil photo numérique comme une « machine (moyen) » moderne pour capturer la « perception dynamique » qui sature l’espace architectural. Les flous et les superpositions que le cerveau humain élimine lors des mouvements oculaires sont ici révélés comme des mémoires de la lumière absorbée et transformée par le bâtiment depuis cent ans, ainsi que les traces des regards des visiteurs.

Héritage de la philosophie de Hoste : La pensée de Hoste de 1918, affirmant que « les œuvres architecturales ne doivent pas être des machines ; la machine est un moyen, l’architecture est une fin », devient à travers cet autoportrait de « am. » un dialogue ancré dans la contemporanéité.

DE ROEPING DER MODERNE ARCHITECTUUR. HUIB HOSTE 1918

This text was written in 1918 by the architect Huib Hoste. At the dawn of modernism, he valued the rationality and purity of the “machine,” arguing that it offered the great advantage of eliminating all “superfluities” from architecture.

However, he draws a crucial line here. For Hoste, the machine was merely a “magnificent means,” which must be clearly distinguished from “handiwork.” He warned that it would be an utter mistake to substitute the machine itself for the “end” (the purpose) of architecture.

While mastering the machine as a superior means, the ultimate “end” to be achieved must remain the “architectural work” itself—as the culmination of human endeavor. This brief passage enshrines his sharp insight and high ethical standards.

Contexte : La singularité de Huib Hoste et l’architecture comme « Vocation » (DE ROEPING)

En 1918 s’achevait la Première Guerre mondiale, le premier conflit total de l’histoire de l’humanité. Face à l’urgence de la reconstruction sociale, le monde de l’architecture européenne voyait dans le concept de la « machine » une nouvelle lumière d’ordre capable de maximiser l’efficacité de la production. Si de nombreux architectes étaient captivés par le concept de machine entre 1918 et le début des années 1920, les textes qui, comme celui de Hoste, distinguent clairement le « moyen » de la « fin » sont historiquement extrêmement rares.

• Le Corbusier : Dans Vers une architecture (1923), il déclare : « Une maison est une machine-à-habiter ». Il a divinisé la beauté fonctionnelle de la machine et promu la diffusion d’espaces rationnels par la standardisation industrielle.
• Walter Gropius : En 1923, au Bauhaus de Weimar, il lance le slogan « Art et technique – une nouvelle unité » (Kunst und Technik – eine neue Einheit), définissant l’industrialisation comme la norme esthétique et éducative d’une ère nouvelle.

[La distinction solitaire de Hoste : La vision architecturale comme DE ROEPING (Vocation)] Huib Hoste, alors réfugié belge aux Pays-Bas, publie en 1918 DE ROEPING DER MODERNE ARCHITECTUUR (La Vocation de l’Architecture Moderne) dans la revue De Stijl, dirigée par Theo van Doesburg.

Le fait que Hoste, catholique fervent, ait utilisé le terme « DE ROEPING » (vocation, appel divin) dans le contexte de l’avant-garde De Stijl, marquée par des oppositions religieuses, est extrêmement révélateur. Il considérait la reconstruction d’après-guerre non pas comme un simple défi technique, mais comme une « mission sacrée » incombant à l’architecte.

Tout en reconnaissant la pureté de la machine, il l’a maintenue au rang de « moyen » (Middel). Il affirmait que le « but » ultime (Doel) devait demeurer « l’œuvre architecturale » (architectuurwerken) elle-même, en tant qu’aboutissement de l’activité humaine. C’était l’expression d’une perspicacité fulgurante ancrée dans sa foi et d’une haute exigence éthique visant à protéger la dignité humaine face au courant dominant de l’époque, qui commençait à transformer la machine en but (icône).

Project Concept: Self-Representation through Exhibition in movement_ “am.”

Title of the work: The machine as a means, architecture as an end Self-portrait through perception in movement (am.)

The Core of the Project: This project is an attempt by the building designed by Hoste in 1920 to record a “self-portrait” for itself. It is more than a mere exhibition of photographic works; it is part of “Exhibition in movement,” a program where architectural heritage independently generates value to bridge its existence into the future.

Self-portrait by “am.”: “am.” stands for “Architecture-made,” representing the expression generated by this heritage through its own message. Although Studiokoboke provides technical support, the author of the photographs on display is “am.”—the building itself.

This self-portrait utilizes the digital camera as a modern “machine (means)” to capture the “dynamic perception” that fills the architectural space. The “blurs” and “overlaps” that the human brain discards during eye movements are developed here as memories of light absorbed and transformed by the building over the past 100 years, and as the trajectories of the gazes of those who have visited.

Succession of Hoste’s Philosophy: Hoste’s 1918 philosophy—that “architectural works must not be machines; the machine is a means, architecture is an end”—is a dialogue that connects to the present through this self-portrait by “am.”